Kolejna witryna oparta na WordPressie

Blog

  • Petycja do Sejmu w sprawie zmiany zakresu uprawnień projektowych

    Portal testowaub.dkonto.pl/ włącza się do akcji zbierania podpisów pod petycją do Sejmu RP w sprawie uprawnień budowlanych w zakresie projektowania, ich zakresu i podziału kompetencji między inżynierów i architektów oraz rodzajów specjalizacji uprawnień projektowych.

    Akcja jest popierana Instytut Techniki Budowlanej oraz Polski Związek Inżynierów i Techników Budownictwa.

    Przyłącz się i razem z innymi zmieniaj oblicze polskiego budownictwa.

    Poniżej treść listu oraz tabela do zbierania podpisów.

    Pismo-Petycja

    Tabela na podpisy

     

    Wypełnioną tabelę prosimy przesyłać  na adres:

    Dawid Rychta

    ul. Przeskok 16
    05-200 Wołomin

    PISMO DO SEJMU

     

    Polscy Inżynierowie Budownictwa

    Studenci Budownictwa

    Kancelaria Sejmu RP

    ul. Wiejska 4/6/8

    00-902 Warszawa

    Dotyczy:

    Uprawnień budowlanych w zakresie projektowania, ich zakresu i podziału kompetencji między inżynierów i architektów oraz rodzajów specjalizacji uprawnień projektowych.

     

     

    Zwracamy się z prośbą o podjęcie działań mających na celu zmianę treści

    i zakresu przyznawanych obecnie uprawnień budowlanych do projektowania w nieograniczonym zakresie w specjalności konstrukcyjno-budowlanej

    oraz ograniczonych uprawnień w specjalności architektonicznej poprzez rozszerzenie tychże uprawnień do poziomu odzwierciedlającego właściwy poziom wykształcenia, wiedzy, doświadczenia oraz praktyki zawodowej polskich inżynierów budownictwa.

    Zgodnie z obowiązującym Rozporządzeniem Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 kwietnia 2006 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie inżynier budownictwa (posługując się określeniem „inżynier budownictwa” mamy na myśli osoby, które uzyskały tytuł magistra inżyniera budownictwa lub inżyniera budownictwa) ma prawo uzyskać ograniczone uprawnienia w specjalności architektonicznej upoważniające do sporządzania projektów w specjalności architektonicznej do 1000m3 na terenie zabudowy zagrodowej (§ 16.2.). Jest to zbyt duże i niesłuszne ograniczenie, ponieważ po uzyskaniu odpowiedniej praktyki pod kierunkiem projektanta z doświadczeniem inżynier budownictwa jest w stanie posiąść wiedzę i umiejętności wystarczające do projektowania obiektów budowlanych, które są ponadto szczegółowo weryfikowane podczas egzaminu. W § 17. 1. wymienionego rozporządzenia zapisano: Uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej bez ograniczeń uprawniają do projektowania (…) w zakresie: 1) sporządzania projektu architektoniczno-budowlanego w odniesieniu do konstrukcji obiektu (…).

     

    Jest to bardzo nieprecyzyjne stwierdzenie, które prowadzi do błędnych interpretacji i z tego powodu, inżynierowie budownictwa mogą działać na rynku projektowym jedynie jako konstruktorzy (de facto branżyści), a więc ich rola sprowadza się do obliczenia konstrukcji nośnej budynku. Pozostałe składowe opracowania takie jak np.: zaprojektowanie przegród budowlanych, zaprojektowanie izolacji akustycznych, przeciwwilgociowych oraz wszelkich innych elementów i detali budynku nie będących konstrukcją nośną zostały uznaniowo przyporządkowane do części architektonicznej opracowywanej przez kolegów architektów. Inżynierowie budownictwa pomimo tego, że posiadają odpowiednią wiedzę, doświadczenie oraz praktykę, aby móc projektować obiekty budowlane w zakresie ogólnobudowlanym (technologicznym) nie mogą takich czynności niestety wykonywać, a wymieniony zakres czynności uznaniowo przyporządkowano do części architektonicznej projektu.

    Koledzy architekci w sporej części nie posiadają wystarczającej wiedzy z zakresu ogólnobudowlanego, a dokładniej materiałów budowlanych, technologii budownictwa, fizyki budowli oraz sztuki budowlanej, aby sami mogli sporządzać takie opracowania. Jest to bardzo niekorzystna sytuacja zarówno dla grupy zawodowej inżynierów budownictwa oraz dla inwestorów, ponieważ jakość dokumentacji może nie być na odpowiednio wysokim poziomie technicznym oraz zawierać wiele błędów (temat został poruszony m.in. w miesięczniku Inżynier Budownictwa – numer ze stycznia 2009, „Uciążliwe błędy w projektowaniu budynków mieszkalnych”). Dodatkowo, architekci posiadają możliwość projektowania konstrukcji w ramach uprawnień ograniczonych

    w bardzo szerokim zakresie, co jeszcze bardziej pogłębia dysproporcje w zakresie uprawnień obydwu grup.

     

    Porównując standardy kształcenia dla poszczególnych kierunków studiów i poziomów kształcenia przedstawionych przez Rozporządzenie Ministerstwa Szkolnictwa Wyższego i Nauki z dnia 12 lipca 2007 r. (wraz z późniejszą zmianą z 19 października 2009 r.) widać dysproporcję zakresu materiału nauczanego podczas studiów na obu kierunkach w tych spornych dziedzinach. Nie wymaga ona nawet komentarza. Pozwoliliśmy sobie zobrazować te różnice tabelarycznie:

     

     

     

    Kształcenie w zakresie
    Absolwent kierunku: Fizyki budowli Budownictwa ogólnegoi materiałoznawstwa
    Architekturai Urbanistyka Budownictwo Architekturai Urbanistyka
    Treści kształcenia: Właściwości cieplno-wilgotnościowe konstrukcji przegród budowlanych.Podstawowe zjawiska dotyczące oświetlenia światłem dziennym                         i sztucznym. Akustyka – propagacja                      w przestrzeni otwartej, akustyka wnętrz, izolacyjno akustyczna przegród. Podstawowe pojęcia z zakresu fizyki cieplnej budowli. Transport ciepła i masy w materiałach budowlanych oraz w budynkach. Izolacyjność termiczna przegród i elementów budowlanych. Bilans cieplny budynku. Oświetlenie wnętrz budowlanych. Podstawowepojęcia akustyki budowlanej. Izolacyjność akustyczna

    od dźwięków powietrznych i

    uderzeniowych.

    		 Zagadnienia techniczne związane z projektowaniem i realizacją obiektów architektonicznych. Zasady tworzenia rysunków i opisów technicznych. Rodzaje, właściwościi zakresy

    stosowania materiałów budowlanych.
    Efekty kształcenia – umiejętnośći kompetencje: Uwzględniania wymagańcieplno-wilgotnościowych; projektowania architektonicznego ochrony przeciwdźwiękowej i

    odpowiedniego oświetlenia.

    		 Rozumienia zjawisk fizycznych zachodzących w budynku i jego elementach; stosowania pojęć i metod z zakresu: teorii wymiany ciepła i masyw przegrodach budowlanych, komfortu cieplnego pomieszczeń budynku, bilansu energetycznego budynków mieszkalnych, oświetlenia pomieszczeń

    oraz akustyki.

    		 Przygotowywania dokumentacjiarchitektoniczno-budowlanej; stosowania materiałów budowlanych

    w projektowaniu.

     

     

    Materiałów budowlanych Budownictwa ogólnego
    Budownictwo
    Podstawowe informacje dotyczące normalizacji materiałów i wyrobów budowlanych. Ogólna klasyfikacja materiałów budowlanych. Metody badań. Trwałości materiałów budowlanych. Materiały kamienne. Ceramika budowlana. Drewno. Bitumyi materiały hydroizolacyjne. Materiały termoizolacyjne i do izolacji akustycznej. Metale. Materiały wiążące. Kruszywa. Podstawowe informacje o tworzywach sztucznych. Przegląd wyrobów budowlanych. Atestacja i kontrola jakości materiałów                i wyrobów budowlanych. Cementy.

    Zaprawy budowlane. Podstawowe informacje dotyczące normalizacji                              i klasyfikacji betonów cementowych. Składniki betonów – ich rola. Właściwości mieszanki i betonu stwardniałego.

    Metody projektowania składu betonów. Podstawowe procesy technologiczne zachodzące                        w betonach. Kontrola jakości betonów.

    		 Elementy budynków i konstrukcji budowlanych. Układy konstrukcyjne –terminologia. Obciążenia konstrukcji – klasyfikacja, zasady ustalania, kombinacje obciążeń.Wymiarowanie i zasady konstruowania murów z elementów drobnowymiarowych. Ściany w budynkach – konstrukcja ścian                    w budynkach wykonanych                              w technologii tradycyjnej. Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać  budynki i ich usytuowanie na podstawie przepisów wykonawczych do ustawy Prawo Budowlane. Przenoszenie obciążeń poziomych

    przez ściany budynków wznoszonych w technologii tradycyjnej – sztywność przestrzenna budynków. Zasady doboru i wykonania przewodów kominowych w budynkach. Kryteria doboru i wymagania stawiane pionowym i poziomym przegrodom budowlanym. Konstrukcja i zasady kształtowania schodów. Stropy gęstożebrowe – zasady projektowania i konstruowania,

    kryteria doboru elementów. Dachy                   i stropodachy oraz balkony i tarasy                  w budynkach wykonywanych                         w technologii tradycyjnej – rodzaje konstrukcji,  kształtowanie połaci dachowych, pokrycia, odprowadzanie wód opadowych. Kryteria doboru stolarki i ślusarki budowlanej. Dylatacje w budynkach wznoszonych metodami tradycyjnymi – zasady doboru                                                            i konstruowania. Konstrukcje drewniane w budownictwie mieszkaniowym i użyteczności publicznej.

    Wymiarowanie elementów z drewna litego i klejonego warstwowo. Wymiarowanie połączeń                                  w konstrukcjach drewnianych.

     
    Rozumienia procesów zachodzących w materiałach budowlanych; stosowania materiałów budowlanych; kontroli jakości materiałów i wyrobów budowlanych. Stosowania przepisów technicznych i kryteriów doboru elementów konstrukcyjnych i izolacji w budynkach wznoszonych w technologii tradycyjnej; projektowania stropu, ścian i dachu w budynkach wykonywanych w technologii tradycyjnej; stosowania przepisów dotyczących utrzymania budynków  mieszkalnych i użyteczności publicznej.

     

    Przyszły magister inżynier budownictwa, który ukończy studia magisterskie na kierunku budownictwo, w czasie trwania studiów uczestniczy w zajęciach (poza projektowaniem konstrukcji nośnych) z następujących przedmiotów: architektura i urbanistyka, projektowanie budowlane (budownictwo ogólne) oraz przedmioty związane z projektowaniem technicznym (fizyka budowli, materiały budowlane, rewitalizacja budynków, remonty  i modernizacje budowli). W suplemencie B do dyplomu ukończenia uczelni, w części dotyczącej sylwetki absolwenta znajduje się następujący zapis: Absolwent kierunku budownictwo w oparciu o nabytą wiedzę teoretyczną i umiejętności praktyczne, uzyskał podstawę do pracy twórczej w zakresie projektowania obiektów budowlanych i konstrukcji inżynierskich (…).

    Powyższy zapis wyraźnie wskazuje, że oprócz konstrukcji inżynierskich adept budownictwa posiada odpowiednią wiedzę w zakresie pracy twórczej i projektowania obiektów budowlanych, a więc projektowania w zakresie architektonicznym, ogólnobudowlanym (czy technologicznym) oraz konstrukcyjnym. Obowiązujące przepisy jednak ograniczają mu tą możliwość. Jest to sytuacja  nielogiczna i upokarzająca, wymagająca podjęcia zdecydowanych działań.

    Podczas egzaminu na uprawnienia budowlane od przyszłego projektanta inżyniera budownictwa wymagana jest znajomość zarówno prawa budowlanego jak i warunków technicznych, które to podczas projektowania konstrukcyjnego są w zasadzie wykorzystywane jedynie w zakresie odporności ogniowej budynków przy obliczaniu konstrukcji nośnej. Pozostałe kwestie zostały uznaniowo przejęte przez kolegów architektów, co jest sytuacją wysoce nieprawidłową i niesłuszną.

    Stworzono sztuczny podział na architekturę i konstrukcję, a te aspekty budownictwa są ze sobą nierozerwalnie związane i zazębiają się wzajemnie. Analogicznie zazębiać i pokrywać powinny się kompetencje, a co za tym idzie uprawnienia do projektowania architektów i inżynierów, z tym że każda z tych grup będzie się specjalizować w swojej branży wiodącej, ale jednocześnie powinna mieć możliwość projektowania całościowego budowlanego obiektów budowlanych. Nie można rozpatrywać architektury bez konstrukcji budynku i odwrotnie – obie te materie są ze sobą bezsprzecznie związane  i razem muszą być objęte projektowaniem.

    W wielu krajach europejskich inżynierowie budownictwa są traktowani na równi z architektami, jeśli chodzi o możliwość sporządzania projektów budowlanych w zakresie architektonicznym, natomiast uprawnienia do projektowania posiadają również technicy budownictwa, a nawet mistrzowie murarscy – w ograniczeniu do niewielkich obiektów do 250m2 (tak jest np. w Niemczech). Jako przykład można przedstawić również przepisy obowiązujące w Czechach, które certyfikowanego inżyniera uprawniają do samodzielnego projektowania wszelkich budynków (w tym do sporządzania projektów zagospodarowania terenu) z wyjątkiem budynków o wysokiej wartości architektonicznej oraz brania udziału w projektowaniu budynków o wysokiej wartości architektonicznej projektowanych przez certyfikowanego architekta.

    W innych krajach Unii Europejskiej również inżynierowie budownictwa mają swobodny dostęp do projektowania architektonicznego np. w Finlandii i Wielkiej Brytanii. W Wielkiej Brytanii istnieje ochrona tytułu architekta poprzez mechanizm Architects’ Registration Board, ale to jest tylko ochrona tytułu architekta – projektować może każdy.

    Podobne wytyczne znajdują się w Dyrektywie 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005r., gdzie stwierdzono że: Krajowe regulacje w dziedzinie architektury oraz podejmowania i wykonywania działalności zawodowej przez architektów mają bardzo zróżnicowany zakres. W większości Państw Członkowskich działalność w dziedzinie architektury prowadzona jest de iure bądź de facto przez osoby posiadające wyłącznie tytuł architekta lub dodatkowo także inny tytuł, przy czym osoby te nie mają wyłączności na prowadzenie takiej działalności, chyba, że wynika to z przepisów ustawowych. Działalność ta, bądź tylko niektóre jej rodzaje, może być wykonywana także przez przedstawicieli innych zawodów, w szczególności przez inżynierów, którzy uzyskali specjalistyczne wykształcenie w dziedzinie budownictwa lub sztuki budowania.

    Dlaczego więc w naszym kraju obowiązujące przepisy są sprzeczne z Dyrektywą i wyraźnie dyskredytują krajowych inżynierów budownictwa jako samodzielnych projektantów ?

    W Ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów, w Art. 2. stwierdzono że: Wykonywanie zawodu inżyniera budownictwa polega na projektowaniu obiektów budowlanych (…).

    Mowa jest więc o projektowaniu obiektów budowlanych, a nie o projektowaniu jedynie konstrukcji nośnej obiektów budowlanych. Można ponadto przytoczyć treść Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 lipca 2004r. z późniejszymi zmianami w sprawie wykazu dyplomów, certyfikatów i innych dokumentów oraz tytułów naukowych potwierdzających posiadanie kwalifikacji zawodowych w dziedzinie architektury, które są uznawane w Rzeczypospolitej Polskiej (§1).

    Oprócz tytułu architekta są jest także, tytuł inżyniera budownictwa. Tak więc zagraniczni inżynierowie budownictwa, jeżeli uzyskają w swoim rodzinnym kraju uprawnienia do projektowania w zakresie architektonicznym, mogą taką działalność  prowadzić również w Polsce. Natomiast nasz rodzimy inżynier nie posiada takiej możliwości, ponieważ jego kompetencje do samodzielnego projektowania są ograniczone do budynków na terenach wiejskich o kubaturze 1000m3. Dlaczego również możliwość projektowania zależy od rodzaju terenu zabudowy, a nie od rodzaju i na przykład wielkości projektowanego budynku. Inżynier budownictwa może zaprojektować budynek jednorodzinny na terenie zabudowy zagrodowej wiejskiej, a identycznego budynku w mieście już nie. Uważamy, że tak brzmiące przepisy są niekonstytucyjne i nie gwarantują równości wobec prawa.

    Podsumowując, zwracamy się z prośbą do Sejmu RP o podjecie działań mających na celu zmianę oraz doprowadzenie obowiązujących przepisów do logicznego i prawidłowego stanu poprzez:

    1) wykreślenie z Rozporządzenia w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie zapisu „w zabudowie zagrodowej” w ograniczonych uprawnieniach projektowych w specjalności architektonicznej oraz podwyższenie ograniczenia kubaturowego do 1500m3 lub wprowadzenia ograniczenia do budynków niskich (N) według klasyfikacji zawartej w §8 warunków technicznych;

    2) umożliwienia projektowania przez inżynierów budownictwa, posiadających uprawnienia w specjalności konstrukcyjno – budowlanej bez ograniczeń, budynków przemysłowych, magazynowych i gospodarczych bez ograniczeń kubaturowych.

    3) wprowadzenie zapisu umożliwiającego zdobycie uprawnień do projektowania w specjalności architektonicznej bez ograniczeń przez inżynierów budownictwa, po odbyciu odpowiednio wydłużonej praktyki (zgodnie z Dyrektywą 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005r., Art.47 pkt 2).

    Mając na uwadze ostatnio przeforsowaną uchwałę odnośnie ograniczonych uprawnień wykonawczych dla techników budownictwa, proszę o jednoczesne podjęcie działań mających na celu urealnienie wadliwie skonstruowanego podziału uprawnień budowlanych inżynierów budownictwa i architektów  oraz sprecyzowanie zakresu specjalności projektowych adekwatnie do posiadanej wiedzy, przygotowania zawodowego oraz doświadczenia członków naszej Izby zgodnie z tendencjami panującymi na całym świecie oraz zgodnie z wytycznymi Parlamentu Europejskiego.

    Reasumując powyższe stwierdzenia, liczne opinie, osób związanych  z architekturą i inżynierią lądową oraz poddając pod uwagę zebrane doświadczenia i praktykę – możemy z całą stanowczością stwierdzić, iż spotyka się osoby z tytułem architekta – świetnie rozumiejące fizyczne i mechaniczne aspekty obiektów budowlanych – co pozwala im na projektowanie elementów wymagających wiedzy konstruktorskiej i typowo inżynieryjnej. Analogicznie, spotyka się także inżynierów budownictwa potrafiących wykonywać świetne projekty architektoniczne obiektów, o których można powiedzieć, że mają bardzo dobry styl, są funkcjonalne i doskonale komponują się w otoczenie, przy jednoczesnym wysokim standardzie oraz zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi.

    Uważamy, że obecny stan – powodujący sztuczny podział nie sprzyja rozwojowi naszego zawodu, a wręcz przeciwnie – sprzyja jego degradacji

    – pośrednio degradując też zawód architekta.

     

     

    Z poważaniem,

     

    Polscy  Inżynierowie Budownictwa

    Studenci Budownictwa

     

     

    Do wiadomości:

     

    1)    Polska Izba Inżynierów Budownictwa
    ul. Mazowiecka 6/8 00-048 Warszawa

    2)    Minister Infrastruktury
    ul. Chałubińskiego 4/6, 00-928 Warszawa

    3)    Polski Związek Inżynierów i Techników Budownictwa

    ul. Świętokrzyska 14a, 00-050 Warszawa

  • Uprawnienia wyburzeniowe – warunki uzyskania

    W odpowiedzi na Pana wystąpienie w sprawie właściwego wykształcenia do uzyskania uprawnień budowlanych w danej specjalności techniczno-budowlanej, uprzejmie wyjaśniamy, że zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623), warunkiem uzyskania uprawnień budowlanych jest :

    1) do projektowania bez ograniczeń i sprawdzania projektów architektoniczno-budowlanych:

    a) ukończenie studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności,

    b) odbycie dwuletniej praktyki przy sporządzaniu projektów,

    c) odbycie rocznej praktyki na budowie;

    2) do projektowania w ograniczonym zakresie:

    a) ukończenie wyższych studiów zawodowych (tytuł inż.), w rozumieniu przepisów o wyższych szkołach zawodowych, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub ukończenia studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku pokrewnym dla danej specjalności,

    b) odbycie dwuletniej praktyki przy sporządzaniu projektów,

    c) odbycie rocznej praktyki na budowie;

    3) do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń:

    a) ukończenie studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności,

    b) odbycie dwuletniej praktyki na budowie;

    4) do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie:

    a) ukończenie wyższych studiów zawodowych (tytuł inż.), w rozumieniu przepisów o wyższych szkołach zawodowych, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub ukończenia studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku pokrewnym dla danej specjalności,

    b) odbycie trzyletniej praktyki na budowie.

    Natomiast zgodnie z § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 kwietnia 2006 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz.U. Nr 83, poz. 578 z późn.zm.) kwalifikowanie wykształcenia za odpowiednie lub pokrewne dla danej specjalności uprawnień budowlanych dokonuje się przez stwierdzenie zgodności ukończonego kierunku studiów i specjalności potwierdzonych w dyplomie z wymaganym dla tej specjalności uprawnień budowlanych wykształceniem określonym w wykazie stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia.

    Poniżej prezentujemy wykaz wykształcenia odpowiedniego dla specjalności wyburzeniowej:

    – uprawnienia budowlane bez ograniczeń – ukończone studia magisterskie na kierunku:

    1) budownictwo (wykształcenie odpowiednie);

    2) górnictwo i geologia w specjalności eksploatacja złóż (wykształcenie odpowiednie);

    3) inżynieria wojskowa (wykształcenie odpowiednie).

    Jak wynika z powyższego dopiero uzyskanie tytułu magistra inżyniera na jednym ze wskazanych kierunków studiów upoważniać będzie Pana do ubiegania się o nadanie uprawnień budowlanych w przedmiotowej specjalności techniczno-budowlanej.

    Ponadto informujemy, że zgodnie z § 21 ww. rozporządzenia MTiB uprawnienia budowlane w specjalności wyburzeniowej nadawane są wyłącznie bez ograniczeń i uprawniają (łącznie) do projektowania robót rozbiórkowych i kierowania tymi robotami związanymi z użyciem materiałów wybuchowych.

    Należy podkreślić, że zgodnie z art. 14 ust. 4 ww. ustawy – Prawo budowlane, warunkiem zaliczenia praktyki zawodowej jest praca polegająca na bezpośrednim uczestnictwie w pracach projektowych albo na pełnieniu funkcji technicznej na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane oraz będącej czynnym członkiem samorządu zawodowego, a w przypadku odbywania praktyki za granicą pod kierunkiem osoby posiadającej uprawnienia odpowiednie w danym kraju.

    W świetle § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia MTiB, osoba odbywająca praktykę dokumentuje przebieg praktyki w książce praktyki zawodowej. Osoba, która zamierza odbyć praktykę zawodową, składa w okręgowej izbie inżynierów budownictwa, książkę praktyki zawodowej do jej opieczętowania i zarejestrowania. Izba zwraca opieczętowaną książkę praktyki zawodowej w terminie 7 dni od dnia jej złożenia (§ 4 ust. 2) Tak więc dopiero po opieczętowaniu książki można rozpocząć odbywanie wymaganej praktyki zawodowej.

    § 4 ust.3 ww. rozporządzenia MTiB określa rodzaje wpisów dot. odbywanej praktyki zawodowej.

    Ponadto informujemy, że ostateczna decyzja w zakresie uznania posiadanego wykształcenia za odpowiednie oraz uznanie praktyki zawodowej, należy do kompetencji okręgowej komisji kwalifikacyjnej właściwej miejscowo izby inżynierów budownictwa, która mając wgląd w przedłożone dokumenty może dokonać ich oceny.

    Biuro Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa

    Krajowa Komisja Kwalifikacyjna

  • Torowiska tramwajowe a uprawnienia budowlane

    W związku z pojawiającymi się wątpliwościami dotyczącymi kręgu osób upoważnionych do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w odniesieniu do torowisk tramwajowych należy pochylić się nad przedmiotowym zagadnieniem i szukać wyjaśnienia w obowiązujących przepisach.

    Problem pojawia się przy odpowiedzi na pytanie, czy torowiska tramwajowe może projektować i nadzorować osoba posiadająca uprawnienia w specjalności kolejowej czy drogowej.

    Szukając odpowiedzi na pytanie, należy zaznaczyć, że zagadnienia dotyczące torowisk tramwajowych regulowane są przepisami ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.), gdzie przedmiotowe pojęcie zostało zdefiniowane. Zgodnie z art. 4 pkt 4 ww. ustawy torowisko tramwajowe to część ulicy między skrajnymi szynami wraz z zewnętrznymi pasami bezpieczeństwa o szerokości 0,5 m każdy.

    Z kolei ulica to droga na terenie zabudowy lub przeznaczonym do zabudowy zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w której ciągu może być zlokalizowane torowisko tramwajowe (art. 4 pkt 3 ustawy o drogach publicznych).

    Z powyższego można wywnioskować, iż torowisko tramwajowe jako element ulicy podlega regulacjom ustawy o drogach publicznych, do których odwołuje się obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 kwietnia 2006 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz.U. Nr 83, poz. 578 z późn. zm.) przy określaniu zakresu uprawnień w specjalności drogowej bez ograniczeń.

    Zgodnie bowiem z § 18 ust. 1 wymienionego rozporządzenia uprawnienia budowlane w specjalności drogowej bez ograniczeń uprawniają do projektowania obiektu budowlanego lub kierowania robotami budowlanymi związanymi z obiektem budowlanym, takim jak:

    – droga w rozumieniu przepisów o drogach publicznych, z wyłączeniem drogowych obiektów inżynierskich oprócz przepustów;

    – droga dla ruchu i postoju statków powietrznych oraz przepust.

    Dodatkowo należy sięgnąć do przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz. 430), w których dział III rozdział 10 w całości poświęcony został właśnie torowisku tramwajowemu.

    Wobec powyższego należy uznać, że do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych projektanta lub kierownika robót budowlanych w zakresie torowisk tramwajowych upoważnione są osoby posiadające uprawnienia budowlane w specjalności drogowej bez ograniczeń.

    Powyższe potwierdzają również przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 10 września 1998 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle kolejowe i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 151, poz. 987). Przepisy ww. rozporządzenia w § 1 ust. 2 wyłączają stosowanie przedmiotowych przepisów w stosunku do linii tramwajowych.

    dr Joanna Smarż

    główny specjalista Krajowego Biura PIIB

  • Wypełnianie książki praktyki zawodowej – porady

    1. Osoba odbywająca praktykę zawodową dokumentuje przebieg praktyki zawodowej w „Książce praktyki zawodowej” – zarejestrowanej w Okręgowej Izbie Inżynierów Budownictwa właściwej według miejsca zamieszkania.
    2. Stronę tytułową książki należy odpowiednio wypełnić.
    3. W „Książce praktyki zawodowej” należy:
    • wymienić obiekty budowlane, przy których projektowaniu lub realizacji brała udział osoba odbywająca praktykę zawodową określając rodzaj, przeznaczenie, lokalizację i konstrukcję obiektu oraz odpowiednio do specjalności uzyskiwanych uprawnień inne charakterystyczne dla danego obiektu dane techniczne jak np. powierzchnia, kubatura, długość i szerokość oraz klasa drogi, światło mostu, długość i średnica rurociągu, napięcie w kv przewodów, linii i sieci itp.
    • określić cotygodniowo charakter czynności pełnionych w czasie odbywania praktyki zawodowej z potwierdzeniem i zaopiniowaniem co najmniej raz na 3 miesiące przez osobę kierującą praktyką,
    • praktyka zawodowa odbywana po l stycznia 2003 r. może odbywać się wyłącznie pod kierunkiem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, wpisanej na listę członków samorządu zawodowego w budownictwie (Okręgowa Izba Inżynierów Budownictwa lub Okręgowa Izba Architektów). Osoba kierująca praktyką potwierdzając praktykę zawodową obok pieczęci imiennej (według wzoru określonego w załączniku nr 2 do rozporządzenia MGPiB z dnia 30.12.1994 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie), obowiązana jest podać swój numer rejestracyjny wpisu na listę członków samorządu zawodowego w budownictwie.

    4.  Praktyka zawodowa powinna być odbyta pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane w specjalności, o jaką ubiega się zainteresowany. Osoba kierująca praktyką projektową powinna  posiadać uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń danej specjalności.

    5.  Po zakończeniu praktyki zawodowej w wymiarze wymaganym do uzyskania uprawnień budowlanych lub przy zmianie jednostki, w której była odbywana praktyka zawodowa, osoba kierująca praktyką wpisuje własnoręcznie w książce praktyki zawodowej ogólną ocenę teoretycznej i praktycznej znajomości zawodu osoby odbywającej praktykę. Osoba kierująca praktyką podaj e swoją funkcję techniczną pełnioną (w projektowaniu lub na budowie) w okresie jej odbywania. Wskazane jest załączenie kserokopii uprawnień osoby nadzorującej praktykę. Ocenę tę potwierdza kierownik jednostki, w której odbywano tę praktykę oraz wpisuje charakter i okres zatrudnienia.

    6.  Praktyka zawodowa odbywana po dniu 1-4 luty 1995 r. może być dokumentowana wyłącznie w zarejestrowanej „Książce praktyki
    zawodowej”, przy czym uznana (zaliczona) może być tylko praktyka wpisana do książki, odbyta po dacie jej zarejestrowania.
    8.  W przypadku odbywania praktyki „projektowej” i „wykonawczej”, część książki przeznaczoną na zapisy szczegółowe (strony 19-92)
    należy podzielić części i oddzielnie dokumentować praktykę przy sporządzaniu projektów oraz oddzielnie praktykę na budowie; zapisy należy prowadzić dwustronnie, chronologicznie, w sposób ciągły. W przypadku odbywania praktyki równolegle u różnych pracodawców, każdą z tych praktyk należy dokumentować na wydzielonych w tym celu stronach „Książki”.
    9.  W przypadku wykorzystania w książce wszystkich stron przeznaczonych na zapisy szczegółowe, należy zarejestrować w okręgowej izbie samorządu zawodowego drugi egzemplarz książki i kontynuować w nim dalsze zapisy.
    10. Na stronach 13-18 „Książki praktyki zawodowej” należy dokonać zbiorczego zestawienia praktyki zawodowej z podziałem na praktykę „projektową” i „wykonawczą” (ewentualnie dodatkowo oddzielnie na specjalizacje i specjalności). Numeracja obiektów w zestawieniu (Lp.) winna być zgodna z numeracją na stronach zapisów szczegółowych (strony 19-92).
    11. Osoby, które do dnia 26 grudnia 2002 r. swoje „Książki praktyki zawodowej” zarejestrowały w Urzędach Wojewódzkich, odbywanie
    praktyki zawodowej dokumentują dalej w tych książkach. W książce takiej należy dokonać zbiorczego zestawienia praktyki zawodowej
    według obiektów, z podziałem na praktykę przy sporządzaniu projektów i praktykę na budowie.

  • Uprawnienia budowlane z Unii Europejskiej

    Odpowiada dr Joanna Smarż – główny specjalista Krajowego Biura PIIB.

    Czy osoba mająca uprawnienia budowlane jednego z krajów należących do UE, aby móc wykonywać samodzielne funkcje w budownictwie na terenie Polski, musi przystąpić do jednej z okręgowych izb inżynierów budownictwa w Polsce i opłacać w niej składki członkowskie oraz składki na ubezpieczenie, czy też zwolniona jest z tego obowiązku i mimo to może kierować pracami budowlanymi na terenie Polski?

    Jak to się ma do wzajemnego uznawania uprawnień?

    Obywatel państwa członkowskiego, tj. obywatel jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej oraz państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, może na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wykonywać samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, pod warunkiem spełnienia określonych wymagań, które będą różne w zależności od wybranej procedury.

    W obecnym stanie prawnym istnieją trzy możliwości uzyskania upoważnienia do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie na terytorium RP. Może to nastąpić przez:

    1) zdanie egzaminu na uprawnienia budowlane,

    2) uznanie kwalifikacji zawodowych,

    3) dopuszczenie do świadczenia usług transgranicznych.

    Wskazane procedury mają na celu umożliwienie wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, mimo iż odbywa się to w różny sposób.

    W każdym z ww. przypadków obywatel państwa członkowskiego, aby wykonywać samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, musi być członkiem właściwej izby samorządu zawodowego. Jednak nie w każdym przypadku musi opłacać składki.

    Opłacanie składek i ubezpieczenia jest obowiązkowe w przypadku uzyskania polskich uprawnień budowlanych i uznania kwalifikacji zawodowych. Powyższe wynika z faktu, iż osoby uzyskujące w ten sposób uprawnienia stają się pełnoprawnymi członkami izby samorządu zawodowego.

    Inaczej jest w przypadku dopuszczenia do świadczenia usług transgranicznych.Przedstawiciele zawodów regulowanych tymczasowo świadczący w Polsce usługi transgraniczne nie są obciążani składkami ani innymi opłatami z uwagi na fakt, że ich członkostwo ma wyłącznie charakter formalny i ma służyć przede wszystkim celom informacyjnym i kontrolnym. Przedmiotowe członkostwo nie wiąże się z uprawnieniami wynikającymi standardowo z członkostwa w izbie, takimi jak np. prawo wyboru.

    Osoby świadczące usługi transgraniczne zobowiązane są jednak do posiadania odpowiedniego ubezpieczenia, które obejmuje wykonywanie działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

    Konkludując, każda osoba wykonująca samodzielne funkcje techniczne musi być członkiem izby samorządu zawodowego, ale różne są zasady tego członkostwa. Przedmiotową kwestię należy każdorazowo wyjaśnić w izbie.

    Powyższe zgodne jest z przepisami dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (Dz.Urz. UE L 255 z 30 września 2005 r., str. 22 z późn. zm.).

  • Egzamin na uprawnienia budowlane – Ustawy i rozporządzenia

    Poniżej zestawiono listę podstawowych ustaw i rozporządzeń wymaganych na egzaminie na uprawnienia budowlane dla każdej specjalności. Pliki są aktualne na grudzień 2010, zebrane w jednym miejscu by ułatwić naukę i ograniczyć czas na żmudne przeglądanie  serwisów prawnych.

    Wszystkie pliki w jednym katalogu:

    Lista plików:

    Lista plików:

    1. BHP przy robotach budowlanych.pdf
    2. kodeks cywilny.pdf
    3. Kodeks pracy – dzial 10.pdf
    4. KPA.pdf
    5. Rozporzadzenie MGPiB w sprawie rodzaju i zakresu opracowan geodezyjno kartograficznych oraz czynnosci geodezyjnych obowiazujacych w budownictwie.pdf
    6. Rozporzadzenie MI w sprawie aprobat technicznych oraz jednostek organizacyjnych upoważnionych do ich wydawania.pdf
    7. Rozporzadzenie MI w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki, tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia..pdf
    8. Rozporzadzenie MI w sprawie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz planu BIOZ.pdf
    9. Rozporzadzenie MI w sprawie rodzajów obiektów budowlanych przy których realizacji wymagane jest ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego.pdf
    10. Rozporzadzenie MI w sprawie systemow oceny zgodnosci.pdf
    11. Rozporzadzenie MI w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.pdf
    12. Rozporzadzenie MI w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub.pdf
    13. Rozporzadzenie MPiPS w sprawie BHP przy recznych pracach transportowych.pdf
    14. Rozporzadzenie MPiPS w sprawie ogolnych przepisow BHP.pdf
    15. Rozporzadzenie MSWiA w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów.pdf
    16. Rozporzadzenie MSWiA w sprawie przeciwpozarowego zaopatrzenia w wode i drog pozarowych.pdf
    17. Rozporzadzenie MTiB w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.pdf
    18. text_ujednolicony_prawo_bud.pdf
    19. Ustawa o normalizacji.pdf
    20. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.pdf
    21. Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.pdf
    22. Ustawa o wyrobach budowlanych.pdf
    23. warunki techniczne uzytkowania  bud mieszkal Dz.U. z 1999 nr 74 poz. 836.pdf
    24. WarunkiTechniczne.pdf
    BHP przy robotach budowlanych.pdf
    kodeks cywilny.pdf
    Kodeks pracy – dzial 10.pdf
    KPA.pdf
    Rozporzadzenie MGPiB w sprawie rodzaju i zakresu opracowan geodezyjno kartograficznych oraz czynnosci geodezyjnych obowiazujacych w budownictwie.pdf
    Rozporzadzenie MI w sprawie aprobat technicznych oraz jednostek organizacyjnych upoważnionych do ich wydawania.pdf
    Rozporzadzenie MI w sprawie dziennika budowy, montażu i rozbiórki, tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia zawierającego dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia..pdf
    Rozporzadzenie MI w sprawie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz planu BIOZ.pdf
    Rozporzadzenie MI w sprawie rodzajów obiektów budowlanych przy których realizacji wymagane jest ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego.pdf
    Rozporzadzenie MI w sprawie systemow oceny zgodnosci.pdf
    Rozporzadzenie MI w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.pdf
    Rozporzadzenie MI w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub.pdf
    Rozporzadzenie MPiPS w sprawie BHP przy recznych pracach transportowych.pdf
    Rozporzadzenie MPiPS w sprawie BHP przy rzecznych pracach transportowych.pdf
    Rozporzadzenie MPiPS w sprawie ogolnych przepisow BHP.pdf
    Rozporzadzenie MSWiA w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów.pdf
    Rozporzadzenie MSWiA w sprawie przeciwpozarowego zaopatrzenia w wode i drog pozarowych.pdf
    Rozporzadzenie MTiB w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.pdf
    Rozporzadzenie MTiB w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie – Kopia.pdf
    text_ujednolicony_prawo_bud.pdf
    Ustawa o normalizacji.pdf
    Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.pdf
    Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.pdf
    Ustawa o wyrobach budowlanych.pdf
    warunki techniczne uzytkowania  bud mieszkal Dz.U. z 1999 nr 74 poz. 836.pdf
    WarunkiTechniczne.pdf

  • Wyniki egzaminu na uprawnienia budowlane – zima 2010

    Ponad 2260 osób w całym kraju pomyślnie zdało egzamin na uprawnienia budowlane w czasie jesiennej sesji egzaminacyjnej w 2010 r. Średnia zdawalność wyniosła 88,08%.

    Do pierwszego etapu jesiennej sesji egzaminacyjnej, czyli testu pisemnego przystąpiło w całym kraju 2568 osób. Najwięcej zdających było w izbie śląskiej (ponad 310 osób), następnie mazowieckiej (ponad 300), małopolskiej (ponad 230), pomorskiej (ponad 220) i dolnośląskiej (ponad 200). Najmniej osób zdecydowało się na egzamin pisemny w izbach: lubuskiej (ponad 60) oraz opolskiej (ponad 50).

    Do egzaminu ustnego na uprawnienia budowlane dopuszczono w kraju ponad 2360 osób. W sumie we wszystkich izbach okręgowych egzamin ustny zdało ponad 2260 osób. Najlepiej odpowiadali zdający egzamin ustny w izbach: podkarpackiej, opolskiej i lubelskiej.

    Osoby, które pozytywnie zdały egzamin na uprawnienia budowlane, otrzymują decyzje o nadaniu uprawnień budowlanych podczas uroczystości połączonej z ceremonią ślubowania nowo uprawnionych do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych. Uroczystości wręczania decyzji o nadaniu uprawnień budowlanych osobom, które zdawały egzamin, to szczególne wydarzeniem dla każdej z nich i dla każdej z okręgowych izb. Towarzyszy im zawsze podniosła atmosfera. Pierwsze ceremonie odbędą się już w połowie stycznia 2011 r.

  • Uprawnienia budowlane w Polsce i na Świecie

    W zależności od koniunktury politycznej starano się wprowadzać gwałtowne zmiany w tej dziedzinie nie analizując niezwiązanych z gospodarką warunków ekonomicznych, w których sprawdzają się poszczególne rozwiązania. Może warto się zastanowić dlaczego rozwiązania skuteczne w USA równie dobrze sprawdzały się w komunistycznej Rosji, a nie sprawdzały się w krajach Europejskich.

    PAŃSTWOWA KONTROLA JAKOŚCI W BUDOWNICTWIE

    Na całym świecie o jakości w budownictwie decydują:

    – kwalifikacje osób fizycznych

    – kwalifikacje firm – systemu organizacji i kontroli wytwarzania

    – normy

    – dopuszczanie wyrobów do stosowania w budownictwie.

    Problemem pozostaje co kontrolować urzędowo, a co pozostawić dla kontroli przez system szkolnictwa, organizacje inżynierskie, stowarzyszenia przedsiębiorców.

    W USA, podobnie jak obecnie w Polsce, istnieje dowolność programów studiów, a studia nie gwarantują minimum wiedzy teoretycznej niezbędnej dla zapewnienia bezpieczeństwa budowli. Dlatego absolwenci uczelni, którzy starali się o uprawnienia budowlane w USA musieli zdawać egzamin z teorii. W Związku Radzieckim i w krajach RWPG, w tym w Polsce, inżynierowie nie zdawali takiego egzaminu, gdyż programy studiów kontrolowane przez państwo gwarantowały owo minimum wiedzy. Ponieważ zarówno w USA jak w ZSSR i krajach RWPG istniały potężne koncerny czy zjednoczenia stojące nad dużymi organizacjami inżynierskimi, w których pracowało się indywidualnie na ściśle wyspecjalizowanych stanowiskach, dla ujednolicenia wymagań kwalifikacji osób fizycznych wprowadzono egzamin z praktyki na uprawnienia budowlane. W Europie duże w stosunku do firm organizacje inżynierskie były w stanie wystarczająco dobrze odciążyć państwo od pilnowania wiedzy praktycznej osób fizycznych. Duże organizacje inżynierskie w USA dysponowały wystarczającymi środkami, aby opracować normy będące właściwie obszernymi instrukcjami przystosowanymi do wąskiej specjalizacji inżynierów pracujących w koncernach amerykańskich. W Rosji i Polsce mocno polityczne, subwencjonowane przez państwo i nastawione na organizowanie dodatkowej pracy inżynierom organizacje zawodowe nie były w stanie opracować takich norm. Obowiązek ten przejęło państwo. Również w krajach Europy zachodniej normy wydawało państwo. Normy wydawane przez państwa wschodniej i zachodniej Europy oraz Rosji są ogólne i krótkie. W USA, Rosji i Polsce duże koncerny było stać na specjalistyczne służby oraz zakup najnowszych rozwiązań jakościowych. Nie było więc potrzeby kontrolowania kwalifikacji firm przez państwo. Niemcy natomiast musiały podjąć się obowiązku kontrolowania kwalifikacji firm poprzez wyspecjalizowane instytucje. Dlatego po zamknięciu rynku wschodniego menedżerowie epoki Gierka nauczeni zarządzać dużymi kolosami mieli problemy z kwalifikacjami w znacznie okrojonych organizmach.

    W przededniu zmian w polskim prawie budowlanym warto zastanowić się nad istniejącymi systemami i przyczynami ich powodzenia w konkretnych warunkach. Należy pamiętać, że polskie rozwiązania prawne mają ułatwić Europejczykom pracę u nas lecz, aby liczyć się w Europie musimy dawać jej zlecenia pozyskane ze światowego globalnego rynku budowlanego. Ponieważ nie jesteśmy potęgą finansową pozostaje nam inteligencja i spryt.

    Przykładem może być tu sposób wprowadzenia podatku VAT, który ochronił polskie firmy informatyczne przed napływem dawno zamortyzowanych zagranicznych programów księgowych. Mądrze wprowadzone prawo budowlane może zwiększyć szansę polskich inżynierów budownictwa na światowym rynku pracy.

    Jak dotąd posiadamy dwa modele: obowiązkowy europejski i amerykański.

    W Europie produkującej w niewielkich ilościach na mały rynek wewnętrzny, od lat istnieje system praktyk i szeroka specjalizacja, zatem kontrola kwalifikacji personelu przez państwo jest niecelowa; konieczna natomiast okazała się kontrola urzędowa kwalifikacji firm. Tutaj kontrola kwalifikacji przez organizacje zawodowe jest wystarczająca i wynika z systemu szkolnictwa. Normy techniczne opracowywane przez urzędników państwowych są krótkie, gdyż szersze są kwalifikacje pracowników i produkcja jest bardziej różnorodna.

    W Stanach Zjednoczonych produkujących na ogromny rynek amerykański i rynek światowy, gdzie zawód zmienia się kilka razy w ciągu życia, jakość uzyskuje się przez ścisłą specjalizację i pracę według instrukcji. Niepotrzebna jest ingerencja państwa w kwalifikacje firm, gdyż te mają zakorzeniony system organizacji produkcji i stać je na własne służby technologiczne formowane z wysokiej klasy fachowców oraz na zakup nowych rozwiązań, konieczna jest natomiast kontrola urzędowa kwalifikacji personelu. Normy techniczne wydawane przez stowarzyszenia inżynierskie są wielotomowe i bardzo szczegółowo przystosowane do ujednoliconej produkcji wielkoseryjnej. Jak wynika z tych rozważań systemy jakości w budownictwie zależą od wielkości rynku, a nie od polityki.

    EUROPEJSKIE UPRAWNIENIA W BUDOWNICTWIE

    Kraje Unii Europejskiej zdominowane zostały przez gospodarkę niemiecką, która forsuje odpowiedzialność i uprawnienia firm budowlanych spychając uprawnienia osób fizycznych do systemu certyfikacji kwalifikacji personelu zatrudnianego na stanowiskach inżynierskich uprawnionych przedsiębiorstw.

    Anglicy wprowadzili do tego systemu trzeci element – zaczerpnięte z USA i rozwinięte do perfekcji systemy zapewnienia jakości ISO 9000. Organizacja i system zapewnienia jakości firmy decyduje o ilości i kwalifikacjach zatrudnionych osób.

    Europejski system certyfikacji personelu technicznego (organizacje zawodowe) podobnie jak w rzemiośle jest trzystopniowy: praktykant pracujący na podstawie instrukcji pod nadzorem, samodzielny specjalista i osoba o najwyższych kwalifikacjach uprawniona do opracowywania instrukcji. Ten system oparty na odbywaniu praktyk lepiej sprawdza się w przypadku produkcji małoseryjnej.

    Kraje Unii Europejskiej zgodnie się integrują, lecz na prywatny użytek największe możliwości widzą w powiązanym z USA rynkiem światowym, a w dalszej kolejności znacznie mniejszym – choć dość dobrze rozwiniętym – rynkiem krajów Unii Europejskiej. Nie bez wpływu pozostaje tutaj rynek najlepiej rozwiniętego gospodarczo sąsiada. Praktycznie objawia się to w nacisku na znajomość norm technicznych obowiązujących w poszczególnych krajach. Każdy kraj chciałby aby jego rozwiązania prawne i normy stały się europejskimi, a gdy nie jest to możliwe, stara się nadać starym, dotychczas obowiązującym rozwiązaniom nową europejską treść. Wiąże się to z kosztami szkolenia i wdrożenia norm europejskich. Z uwagi na fakt, że przyzwyczajenie jest drugą naturą człowieka, łatwiej jest nadać zmodyfikowaną treść już stosowanym normom niż wprowadzić całkiem nowe rozwiązania. Jest to logiczne, gdyż unormowania powstają w oparciu o naukę i technikę, która na całym świecie nie zależy od narodowości i ustroju politycznego. Obok rozwiązań europejskich funkcjonują normy krajowe, których przykładem jest nowa niemiecka norma budowlana DIN18800 część 7. Zgodnie z zasadami integracji europejskiej norma w tej wersji nie powinna funkcjonować, a jej istnienie jest przykładem siłowym między gospodarką niemiecką i angielską: Niemcy produkujący w mniejszych seriach przyzwyczajeni są do mniej szczegółowych norm budowlanych, a Anglicy prowadzący produkcję wielkoseryjną dla dużego rynku wywodzącego się z dawnych kolonii preferują normy bardziej szczegółowe. Ponieważ systemy stosowane w innych krajach nie sprawdzały się w gospodarce niemieckiej, niemiecki urząd nadzoru budowlanego dla wyrobów hutniczych stosowanych w budownictwie wprowadził znak “Ü“.

    Nie jest w interesie Polski brać udział w takich rozgrywkach. Lepiej w spornych kwestiach zaproponować własne rozwiązania, które pogodzą zwaśnionych Europejczyków. W wielu krajach produkujących na ogromny rynek rosyjski, w tym w Polsce, uprawnienia budowlane były wzorowane na amerykańskim systemie odpowiedzialności osób fizycznych sprawujących funkcje pracowników nadzoru.

    UPRAWNIENIA TOWARZYSTW KLASYFIKACYJNYCH

    Większość inwestycji buduje się z kredytów krajowych. Kredyty te muszą być ubezpieczone. Ubezpieczony też musi być cały obiekt przemysłowy czy obiekt użyteczności publicznej. Aby było to możliwe, budowa musi być nadzorowana przez towarzystwo klasyfikacyjne. Towarzystwa te wymagają, aby wykonawca posiadał uprawnienia, czyli uznanie zakładu wytwórcy przez to towarzystwo. Towarzystwa klasyfikacyjne działają we wszystkich krajach niezależnie.

    AMERYKAŃSKIE UPRAWNIENIA BUDOWLANE

    W USA nadzór wykonawstwa robót mogą pełnić wyłącznie osoby z uprawnieniami P.E. (profesjonalny inżynier). Z urzędu nadzór jest dodatkowo prowadzony przez pracowników Rządu Stanowego posiadających uprawnienia inżynierów P.E. w stanie, na którego terenie prowadzone są prace. Uprawnienia P.E. może otrzymać każdy inżynier, obywatel USA lub innego państwa mający pozwolenie na stały pobyt w USA, o ile zda wymagane egzaminy. Aby być dopuszczonym do egzaminu P.E. należy najpierw zdać egzamin ze wszystkich przedmiotów technicznych (teoria) i otrzymać tytuł E.I.T. (inżynier w teorii), a następnie przepracować 5 lat w swoim zawodzie. Egzamin E.I.T. jest taki sam we wszystkich 50 stanach i jest wzajemnie honorowany przez ich Rządy. Jest to egzamin federalny, natomiast egzamin P.E. ma inny program w każdym Rządzie na szczeblu stanu. Wiedzę praktyczną należy zdawać oddzielnie w każdym stanie. Uprawnienia wydawane przez poszczególne stany nie są ważne w innym stanie. Podobnych uprawnień budowlanych wymaga się także do robót projektowych.

    PROPOZYCJE ZMIAN DO POLSKIEGO PRAWA BUDOWLANEGO W POLSCE

    W związku z powyższym proponuje się wprowadzenie dodatkowo uprawnień budowlanych dla osób prawnych – firm – i pozostawienie uprawnień dla osób fizycznych.

    Warunkiem uzyskania uprawnień przez osoby prawne jest wykazanie się przed komisją kwalifikacyjną zakładów pracy posiadaniem kwalifikowanego nadzoru, odpowiednich procedur gwarantujących znajomość i stosowanie przepisów prawnych, odpowiedniej ilości wykwalifikowanych pracowników, wdrożonej technologii, zaplecza technicznego oraz odpowiednimi referencjami z wcześniej wykonanych prac.

    Należy zmienić znaczenie uprawnień budowlanych dla osób fizycznych na europejskie certyfikaty kompetencji personelu i dodanie do ich europejskich nazw symboli zrozumiałych dla kapitału USA np. P.E. (profesjonalny inżynier), E.I.T. (inżynier w teorii). Różny poziom powstających jak grzyby po deszczu uczelni, różnorodność specjalizacji i zmieniające się z roku na rok programy studiów ukierunkowane na ambicje studentów i naukowców nie gwarantują gruntownej wiedzy. Aby zabezpieczyć się przed awariami budowli wynikającymi z niewiedzy należy dla uprawnień E.I.T. wprowadzić urzędowy egzamin z podstawowych przedmiotów technicznych

    Ponieważ w zakładach prefabrykacji elementów betonowych receptury kontrolują maszyny, lepiej sprawdzają się tam inżynierowie mechanicy niż budowlani, toteż dla spójności prawa należy pozwolić na uzyskiwanie uprawnień o podstawowych wiadomościach technicznych w zakresie prefabrykacji również inżynierom mechanikom.

    Aby prawo było spójne z rozwiązaniami niemieckimi (rozwiązaniami ”wielkiego sąsiada”) należy wprowadzić uprawnienia w zakresie nadzoru, kontroli i odbioru prac spawalniczych. Zbiór wiadomości w tym zakresie podaje tabelka. Wynika z niej, że w Polsce dla konstrukcji budowlanych klasy 3, spoiny należy wykonać w klasie wadliwości 4, nadzór powinien mieć podstawową wiedzę techniczną, a firma powinna mieć II grupę zakładów małych.

    W Niemczech do wytwarzania belek podsuwnicowych klasy E wg norm europejskich należy zastosować materiał w grupie jakościowej 1, spoiny wykonać w klasie wadliwości B, pracę powinien nadzorować Europejski Inżynier Spawalnik, firma powinna posiadać duże świadectwo SLV rozszerzone na konstrukcje obciążone dynamicznie.

    Według norm europejskich stosowanych w większości krajów skandynawskich do wytworzenia konstrukcji obciążonych statycznie do rozpiętości 30m należy zastosować stal w grupie jakościowej II, spoiny wykonać na poziomie wadliwości C, pracę powinien nadzorować inżynier o specjalistycznych wiadomościach technicznych, a firma powinna posiadać uprawnienia wg normy EN729-3.

    Proponuje się wprowadzić uprawnienia budowlane dla osób fizycznych na trzech poziomach:

    podstawowe wiadomości techniczne E.I.T. (inżynier w teorii) – może pracować pod nadzorem; specjalistyczne wiadomości techniczne P.T. (profesjonalny technik) – może pracować samodzielnie na podstawie opracowanych procedur; pełne wiadomości techniczne P.E. (profesjonalny inżynier) – może opracowywać procedury i kierować personelem inżynierskim o niższych kwalifikacjach.

    Uzyskanie uprawnień budowlanych dla pełnych wiadomości technicznych P.E. do projektowania bez ograniczeń i sprawdzania projektów wymaga:

    posiadania wyższego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności i uprawnień E.I.T.; odbycia dwuletniej praktyki przy sporządzaniu projektów; odbycia rocznej praktyki na budowie.

    Uzyskanie uprawnień budowlanych dla specjalistycznych wiadomości technicznych P.T. do projektowania w ograniczonym zakresie wymaga:

    posiadania średniego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności lub pokrewnego wykształcenia wyższego; odbycia pięcioletniej praktyki przy sporządzaniu projektów, odbycia rocznej praktyki na budowie.

    Uzyskanie uprawnień budowlanych dla podstawowych wiadomości technicznych E.I.T. do aktualizacji dokumentacji technicznej wymaga:

    posiadania wyższego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności; odbycia rocznej praktyki przy sporządzaniu projektów.

    Uzyskanie uprawnień budowlanych dla pełnych wiadomości technicznych P.E. do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń wymaga:

    posiadania wyższego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności i uprawnień E.I.T.; odbycia dwuletniej praktyki na budowie.

    Uzyskanie uprawnień budowlanych dla specjalistycznych wiadomości technicznych P.T. do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie wymaga:

    posiadania średniego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności lub pokrewnego wyższego wykształcenia; odbycia pięcioletniej praktyki na budowie.

    Uzyskanie uprawnień budowlanych dla podstawowych wiadomości technicznych E.I.T. do kierowania robotami budowlanymi w zakresie prefabrykacji wymaga:

    posiadania wyższego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności lub specjalności mechanicznej łącznie ze zdaniem egzaminu ze wszystkich przedmiotów technicznych dla specjalizacji, której dotyczą uprawnienia; odbycia rocznej praktyki na budowie lub przy sporządzaniu projektów.

    System ten dostosowuje się do stanu szkolnictwa, do małego różnorodnego rynku europejskiego i do dużego wielkoseryjnego rynku Rosji i USA. Uprawnienia budowlane dla osób fizycznych promują duże koncerny budowlane, uprawnienia budowlane dla przedsiębiorstw promują mniejsze firmy. Duże i szczegółowe normy budowlane promują sprzedaż na duży rynek globalny, małe i mniej szczegółowe normy promują inżynierów o szerokich kwalifikacjach oraz produkcję na mniejszy, różnorodny rynek krajowy. Przez przerzucanie środków stymulujących jeden albo drugi system można kreować politykę budownictwa w zależności od aktualnych potrzeb gospodarki narodowej.

  • Zaświadczenia elektroniczne o przynależności do Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa

    Zaświadczenia elektroniczne o przynależności do Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa

    Polska Izba Inżynierów Budownictwa uruchomiła internetową usługę dającą możliwość uzyskania przez członków oryginalnych zaświadczeń potwierdzających członkostwo w Izbie w postaci elektronicznej. Pobranie zaświadczeń o członkostwie możliwe jest bezpośrednio z portalu PIIB.

    W portalu będą dostępne elektroniczne zaświadczenia których ważność rozpoczyna się od 1 stycznia 2011 roku i później. Zaświadczenia z wcześniejszym początkiem okresu ważności nie będą dostępne w serwisie.

    Zaświadczenia o członkostwie w Izbie postaci elektronicznej będą tworzone (generowane) zgodnie z rytmem opłacania składek przez członków i będą dostępne dla zalogowanych użytkowników (członków Izby) portalu PIIB.

    Dostęp do zaświadczeń w postaci elektronicznej członkowie PIIB uzyskają po zalogowaniu się na stronie www.piib.org.pl (patrz rys. 1). Hasło tymczasowe do pierwszej rejestracji w portalu zostanie przesłane indywidualnie i dołączone do 11 numeru Inżyniera Budownictwa. Aktywacja konta, oprócz podania dostarczonego hasła tymczasowego, wymagać będzie weryfikacji na podstawie numeru PESEL oraz adresu e-mail członka. Po zalogowaniu się do wewnętrznego portalu, członek PIIB uzyska dostęp do listy swoich zaświadczeń, które będzie mógł zapisać na dysku twardym swojego komputera lub na przenośnym elektronicznym nośniku danych.

    rys.1 Strona logowania do serwisu elektronicznych zaświadczeń.

    W roku 2011 Polska Izba Inżynierów Budownictwa będzie wydawać równolegle zaświadczenia członkowskie w dwóch postaciach:
    •    tradycyjne zaświadczenie w postaci papierowej
    •    zaświadczenie w postaci elektronicznej.

    Zaświadczenie o członkostwie w postaci elektronicznej będą miały postać pliku PDF zgodnego ze wzorem tradycyjnych papierowych zaświadczeń i będą opatrzone bezpiecznym kwalifikowanym podpisem cyfrowym przewodniczącego danej okręgowej izby lub innej upoważnionej osoby. Wzór elektronicznego zaświadczenia przedstawia rys. 2. Fakt podpisania dokumentu będzie symbolizowany przez ikonkę podpisu elektronicznego w lewym dolnym rogu pliku PDF.

    Zgodnie art. 5 ust 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. 2001 Nr 130 poz. 1450) dane w postaci elektronicznej opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu są równoważne pod względem skutków prawnych dokumentom opatrzonym podpisami własnoręcznymi.

    rys.2 Wzór elektronicznego zaświadczenia członkostwa w Izbie.

    Aby zweryfikować podpis elektroniczny w dokumencie PDF zaświadczenia, należy otworzyć zaświadczenie w programie Acrobat Reader oraz kliknąć na symbol znajdujący się w lewym dolnym rogu zaświadczenia. Zostanie otwarte okienko wyświetlające informacje o złożonym na dokumencie podpisie z podaniem informacji o osobie podpisującej i dacie podpisania dokumentu.

    Dodatkowo zaświadczenia niezależnie od formy będą zawierać unikalny kod weryfikacyjny, dzięki któremu będzie można jednoznacznie sprawdzić wiarygodność zaświadczenia na stronie internetowej PIIB .

  • Praktyki studenckie a praktyka zawodowa do uprawnień budowlanych

    Zzgodnie z art. 12 ust. 2 oraz ust.7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, takie jak np.: projektowanie czy kierowanie budową lub robotami budowlanymi, mogą wykonywać wyłącznie osoby posiadające odpowiednie wykształcenie (inżynier lub magister inżynier), praktykę zawodową, uprawnienia budowlane we właściwej specjalności i zakresie oraz będące członkami właściwej okręgowej izby inżynierów budownictwa.

    Ponadto wyjaśniamy, że zgodnie z art. 14 ust. 3 ww. ustawy, warunkiem uzyskania uprawnień budowlanych jest :

    1) do projektowania bez ograniczeń i sprawdzania projektów architektoniczno-budowlanych:

    a) ukończenie studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności,

    b) odbycie dwuletniej praktyki przy sporządzaniu projektów,

    c) odbycie rocznej praktyki na budowie;

    2) do projektowania w ograniczonym zakresie:

    a) ukończenie wyższych studiów zawodowych (tytuł inż.), w rozumieniu przepisów o wyższych szkołach zawodowych, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub ukończenia studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku pokrewnym dla danej specjalności,

    b) odbycie dwuletniej praktyki przy sporządzaniu projektów,

    c) odbycie rocznej praktyki na budowie;

    3) do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń:

    a) ukończenie studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności,

    b) odbycie dwuletniej praktyki na budowie;

    4) do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie:

    a) ukończenie wyższych studiów zawodowych (tytuł inż.), w rozumieniu przepisów o wyższych szkołach zawodowych, na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub ukończenia studiów magisterskich (tytuł mgr inż.), w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, na kierunku pokrewnym dla danej specjalności,

    b) odbycie trzyletniej praktyki na budowie.

    Uzyskanie uprawnień budowlanych w danej specjalności techniczno-budowlanej uwarunkowane jest ukończeniem konkretnego kierunku studiów (wykaz kierunków studiów – załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 kwietnia 2006 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie – Dz.U. Nr 83, poz. 578 z późn.zm.) oraz odbyciem praktyki zawodowej, polegającej na bezpośrednim uczestnictwie w pracach projektowych lub na pełnieniu funkcji technicznej na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, a w przypadku odbywania praktyki zawodowej za granicą pod kierunkiem osoby posiadającej uprawnienia odpowiednie w danym kraju (art. 14 ust. 4 ww. ustawy Prawo budowlane).

    Zgodnie z § 3 ust.1 i 2 ww. rozporządzenia MTiB praktyka zawodowa, o której mowa w art. 14 ust. 4 ustawy, odbywana jest po uzyskaniu dyplomu ukończenia wyższej uczelni, pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane bez ograniczeń we właściwej specjalności i będącej czynnym członkiem samorządu zawodowego. Do praktyki zawodowej może zostać zaliczona praktyka odbyta po ukończeniu trzeciego roku studiów wyższych (po uzyskaniu tytułu inżyniera), z wyłączeniem praktyki objętej programem studiów.

    Kolejnym warunkiem uzyskania uprawnień budowlanych jest zdanie egzaminu pisemnego, a następnie ustnego przed komisją kwalifikacyjną.

    Ponadto informujemy, że ostateczna decyzja w zakresie uznania praktyki zawodowej za odpowiednią należy do kompetencji okręgowej komisji kwalifikacyjnej właściwej miejscowo izby inżynierów budownictwa, która mając wgląd w przedłożone dokumenty może dokonać ich oceny, a zatem może również zakwestionować praktykę, uznając ją za nieodpowiednią. W związku z powyższym, w celu uzyskania szczegółowych informacji proponujemy zwrócić się do okręgowej izby inżynierów budownictwa właściwej ze względu na Pana miejsce zamieszkania.

    za:

    Biuro Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa

    Krajowa Komisja Kwalifikacyjna