Izba Architektów RP na swoich stronach publikuje informacje odnośnie wszystkich zrzeszonych w niej członków. Dane architektów publikowane są w oparciu o wymagania ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa, celem umożliwienia weryfikacji posiadanych przez nich uprawnień oraz zapewnienia odpowiedniego poziomu wykonywania zawodu zaufania publicznego architekta.
Z ich analizy możemy się dowiedzieć jaka jest aktualnie liczba czynnych architektów w Polsce. Poznamy także inne interesujące dane związane z podziałem architektów według płci oraz w których regionach naszego kraju architektów jest najwięcej.
Liczebność IARP – ile jest czynnych architektów w Polsce
Dane wskazują, iż na początek 2021 roku w Polsce w IARP zarejestrowanych jest ponad 13000 czynnych architektów. Dane dotyczą wszystkich rodzajów i zakresów uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej. Natomiast zdecydowana większość osób zarejestrowanych posiada uprawnienia do projektowania bez ograniczeń.
Możemy więc zauważyć, iż liczba architektów w Polsce jest zdecydowanie mniejsza niż liczba inżynierów budownictwa. Jak wynika zdanych opublikowanych przez PIIB na koniec 2019 roku, czynnych członków samorządu inżynierów było ponad 118 000, tak więc blisko 10 razy więcej.
Statystyki i podział IARP – okręgowe izby architektów
Najwięcej czynnych zawodowo architektów skupia mazowiecka okręgowa izba architektów – ponad 2300 co stanowi 18% ogólnej liczby zrzeszonych. Kolejne miejsca pod względem liczebności zajmują izba małopolska – ponad 1900 członków (15%), śląska oraz dolnośląską z 1500 zarejestrowanymi członkami (11%).
Najmniejszą izbą pod względem liczebności jest lubuską IARP, w której zarejestrowało się ponad 170 architektów (1% ogólnej ich liczby).
udział procentowy izb okręgowych architektówliczebność IARP
Podział architektów ze względu na płeć
Interesujące wnioski pokazuje analiza danych ze względu na płeć. Okazuję się bowiem, iż większość bo ponad 55% czynnych zawodowo architektów stanowią mężczyźni, a reszta czyli 45% to kobiety. Z praktyki zawodowej oraz powszechnych opinii wydawać by się mogło, że pań na stanowisku architekta jest zdecydowanie więcej.
Wyszukiwarka czynnych architektów – jak sprawdzić uprawnienia architekta
Warto wiedzieć, iż na stronach samorządu zawodowego architektów udostępnioną wyszukiwarkę czynnych architektów. Każda zainteresowana osoba może sprawdzić uprawnienia architektoniczne architekta oraz czy jest członkiem samorządu zawodowego. Tym samym czy posiada prawo do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.
W internecie trwa w ostatnim czasie gorąca dyskusja wywołana pismem architektów zrzeszonych w IARP, w którym upomniano się o potwierdzenie prawa do pełnienia funkcji kierownika budowy przez osoby z uprawnieniami wykonawczymi w specjalności architektonicznej.
W odpowiedzi na pismo Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, w wydanej interpretacji potwierdził, iż architekt funkcję kierownika budowy pełnić może. Natomiast jednie w obrębie swojej specjalności uprawnień, czyli w odniesieniu do architektury obiektu. Na tej samej więc zasadzie jak osoba z uprawnieniami drogowymi będzie pełniła funkcję kierownika budowy drogi, inżynier z uprawnieniami mostowymi będzie kierował budową mostu itd.
W swojej interpretacji Polska Izba Inżynierów Budownictwa nie kwestionuje, ogólnie przyjętych zasad ustanawiania kierownika budowy określonych w przepisach. Natomiast zwraca uwagę konkretnie na częściowo pokrywający się zakres uprawnień w specjalności architektonicznej oraz konstrukcyjno-budowlanej:
uprawnienia w specjalności architektonicznej wykonawcze umożliwiając kierowanie robotami budowlanymi w odniesieniu do architektury obiektu
uprawnienia w specjalności konstrukcyjno-budowlane wykonawcze pozwalają na kierowanie robotami budowlanymi w odniesieniu do konstrukcji oraz architektury obiektu
W przypadku wznoszenia obiektów kubaturowych pomimo, iż prawo dopuszcza kierownika budowy z obydwoma wymienionymi specjalnościami uprawnień, według PIIB jedynie profesjonalista z uprawnieniami w specjalności konstrukcyjno-budowlanej może pełnić funkcję kierownika budowy należycie.
Jak podnosi PIIB na budowie obiektu kubaturowego:
z całą stanowczością należy stwierdzić, iż osoba posiadająca uprawnienia budowlane w innej specjalności niż konstrukcyjno-budowlana nie jest upoważniona do dokonania oceny prawidłowości wykonania robót konstrukcyjnych zgodnie z projektem, czy też warunkami technicznymi. Osoba legitymująca się innymi uprawnieniami nie posiada bowiem odpowiedniego przygotowania w powyższym zakresie
Wyjaśnienie PIIB w zakresie uprawnień do pełnienia funkcji kierownika budowy
Polska Izba Inżynierów Budownictwa przypomina, iż pełnienie funkcji kierownika budowy polega na samodzielnej i fachowej oczenie zjawisk technicznych lub rozwiązywaniu problemów technicznych. Nie jest to natomiast jedynie wykonanie czynności techniczno-organizacyjnych, jak uważają architekci zrzeszeni w IARP. Jeżeli bowiem ty tak było, to kierownikiem budowy mogłaby być dowolna osoba, nawet nieposiadająca uprawnień budowlanych.
PIIB zwraca uwagę, iż zatrudnienie na stanowski kierownika budowy osoby z uprawnieniami w specjalności architektonicznej świadczyłoby, iż inwestor postępuje nieracjonalnie. W zdecydowanej większości bowiem budowa obiektu kubaturowego wymaga od samego początku udziału osoby z uprawnieniami konstrukcyjno-budowlanymi. Od robót konstrukcyjnych zaczyna się bowiem praktycznie każda taka inwestycja, a prace budowlano-wykończeniowe występują dopiero w następnej kolejności. Zatrudnienie architekta jako kierownika budowy, automatycznie wymagałoby zatrudnienia konstruktora już na początku inwestycji.
Kto ma rację PIIB czy IARP
Cała dyskusja jest kolejną już odsłoną sporu pomiędzy kompetencjami architektów oraz inżynierów budownictwa. Obie organizacje dążą do zwiększenia swoich wpływów, przy jednoczesnym ograniczeniu kompetencji „konkurencji”.
Wydaje się, iż interpretacja PIIB wydaje się być bardziej racjonalna i większość inwestorów właśnie w ten sposób postępuje zatrudniając osobę z uprawnieniami konstrukcyjno-budowlanymi na stanowisku kierownika budowy obiektu kubaturowego. Ma on bowiem szerszy zakres uprawnień i większą wiedzę przynajmniej w początkowych etapach inwestycji.
Natomiast jest też wysoce wątpliwe by ograniczać inwestorom możliwości wyboru. Można sobie wyobrazić sytuację, w których architekt na stanowisku kierownika budowy będzie bardziej odpowiedni.
Z pełnym tekstem interpretacji PIIB odnośnie uprawnień do pełnienia funkcji kierownika budowy możesz się zapoznać tutaj.
Niedawno informowaliśmy o piśmie skierowanym do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przez Krajową Radę IARP, z prośba o interpretację oraz niejako potwierdzenie możliwości pełnienia przez architekta funkcji kierownika budowy. Jako architekt rozumiana była w tym wypadku osoba posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej do kierowania robotami budowlanymi. Przesłane pismo wynikało z faktu wielokrotnego kwestionowania przez urzędy oraz organy administracyjne takiej możliwości.
W piśmie z dnia 29 marca 2021 pełniąca obowiązki GINB Dorota Cabańska odniosła się do problematycznych kwestii, podając jednoznaczną interpretacje, która niejako jest zgodna z oczekiwaniami IARP oraz ogólnymi zasadami stosowanymi w odniesieniu to innych specjalności uprawnień.
Interpretacja GINB – czy architekt może być kierownikiem budowy?
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego potwierdził możliwość pełnienia funkcji kierownika budowy przez osoby posiadające uprawnienia w specjalności architektonicznej, do kierowania robotami budowlanymi. W piśmie podkreślono jednak, iż osoba posiadająca takie uprawnienia może kierować robotami budowlanymi jedynie w odniesieniu do architektury obiektu. Zgodnie z artykułem 42 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, jeżeli prowadzone roboty obejmują inne specjalności techniczno-budowlane niż posiadane przez kierownika budowy, inwestor powinien zapewnić obecność kierownika robót w danej specjalności.
Interpretacja nie zawiera więc, żadnych przełomowych informacji, które nie obowiązywałyby wcześniej w odniesieniu do innych specjalności uprawnień budowlanych. Zwykle przyjmuję się zasadę, iż funkcję kierownika budowy pełni osoba, której specjalność uprawnień oraz posiadana wiedza najlepiej odpowiada charakterowi danej inwestycji budowlanej. Tak więc budową drogi kieruje zazwyczaj osoba z uprawnieniami inżynieryjnymi drogowymi, budową sieci sanitarnych osoba z uprawnieniami instalacyjnymi sanitarnymi i tak dalej…
Jedyną kwestią wątpliwą w tym wypadku jest fakt, iż kierować robotami w odniesieniu do architektury obiektu może również osoba z uprawnieniami w specjalności konstrukcyjno-budowlanej. Dodatkowo może ona kierować także robotami związanymi z konstrukcją obiektu budowlanego i zazwyczaj to ona pełni funkcję kierownika budowy ze względów racjonalnych i praktycznych.
Natomiast panują zasady wolnego rynku, więc tak naprawdę od inwestora powinno zależeć kogo zatrudnić na danym stanowisku, jeżeli oczywiście spełnia on wszystkie wymagania formalne. Na chwilę obecną wydaje się, iż cały spór i wątpliwości wynikają niejako z nieznajomości obowiązujących przepisów przez urzędników pracujących w organach administracji oraz nadzoru budowlanego.
Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów RP opublikowała wykaz przepisów, który będzie obowiązywał kandydatów na najbliższym egzaminie na uprawnienia architektoniczne w sesji Lato 2021. Przypomnijmy, iż egzamin został zaplanowany na 11.06.2021 i rozpocznie się we wszystkich okręgowych izbach od egzaminu testowego.
Wykaz aktów dla osób ubiegających się o uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej do projektowania oraz / lub kierowania robotami budowlanymi. Wymagana znajomość przepisów dotyczy egzaminu pisemnego i ustnego. Wymagania przygotowane z uwzględnieniem rodzaju i specjalności uprawnień architektonicznych do:
projektowania bez ograniczeń;
kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń;
projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń;
kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie;
projektowania i kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie;
Tym razem w wykazie zawarto 57 najważniejszych aktów prawnych regulujących proces budowlany, zawierających warunki techniczne dla obiektów, wytyczne BHP przy wykonywaniu robót, wymagania środowiskowe oraz obowiązujące procedury administracyjne. Przy każdym akcie znajduje się oznaczenie dotyczące wymaganego stopnia jego znajomości:
znajomość szczegółowa – ze względu na istotne dla architektów wymagania zawarte w danym akcie prawnym wymaga się znajomości całości przepisów w nim zawartych wraz z umiejętnością ich interpretacji;
znajomość ogólna – dla aktów o mniejszym znaczeniu dla zawodu architekta – wymagana będzie umiejętność praktycznego posługiwania się danym aktem, pozwalająca na wyjaśnienie zagadnień, które ten przepis reguluje;
W wykazie nie ma istotnych zmian w stosunku do tego opublikowanego dla sesji Zima 2021. Liczba wymaganych aktów i pozycje nie uległy zmianie. Tak więc jedyne na co należy zwrócić uwagę, to stan prawny zawartych w nim przepisów, który przez pół roku mógł ulec zmianie.
Jak informuje Krajowa Komisja Kwalifikacyjna IARP kandydatów przystępujących do egzaminu na uprawnienia architektoniczne, obowiązywać będzie znajomość aktów prawnych aktualnych na dzień 31 marca 2021 r.
Wykaz przepisów Lato 2021
Pobierz wykaz aktów prawnych na egzamin w sesji letniej w 2021 roku.
Wiele osób często używa terminu uprawnienia elektryczne opisując kwalifikacje niezbędne do wykonywania czynności przy instalacjach, sieciach i urządzeniach elektrycznych oraz energetycznych. W szczególności mylone, lub często używane zamiennie są uprawnienia budowlane elektryczne oraz uprawnienia energetyczne SEP. Jest to duży błąd gdyż między nimi są zasadnicze różnice, które postaramy się wyjaśnić w tym artykule.
Kto i na jakiej podstawie wydaje uprawnienia budowlane elektryczne a kto uprawnienia SEP
Uprawnienia budowlane elektryczne wydawane są przez organy samorządów zawodowych Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa, na podstawie zapisów Ustawy Prawo budowlane, która w artykule 14 pozwala nadawać m.in:
uprawnienia w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i energetycznych
Kwestię nadawania uprawnień budowlanych dodatkowo regulują zapisy rozporządzenia w sprawie przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, gdzie określono między innymi wymagania jakie należy spełnić.
Uprawnienia SEP to tak naprawdę świadectwa kwalifikacyjne nadawane w oparciu o zapisy rozporządzenia MGPiPS w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń instalacji i sieci. Rozporządzenie wymaga by osoby wykonujące wymienione w nim prace związane posiadały odpowiednie kwalifikacje zawodowe.
Uprawnienia SEP wydawane przez specjalnie powołane do tego celu komisje kwalifikacyjne działające przy Stowarzyszeniu Elektryków Polskich SEP.
Warto tutaj wspomnieć, iż termin „uprawnienia SEP” jest jedynie nazwą zwyczajową, dla świadectwa kwalifikacyjnego opisanego w rozporządzeniu. Świadectwa mogą oprócz SEP-u wydawać inne organizacje i stowarzyszenia zawodowe, a nawet pracodawcy zatrudniający ponad 200 osób oraz jednostki wymienione w ustawie Prawo energetyczne. Stowarzyszenie Elektryków Polskich jest najbardziej znaną organizacją branżową o rozbudowanym marketingu, prowadzi najwięcej szkoleń i egzaminów w zakresie eksploatacji. Stąd też wynika fakt, iż wiele osób określając świadectwa kwalifikacyjne używa terminu uprawnienia SEP.
Jaki zakres mają uprawnienia budowlane elektryczne a jaki uprawnienia SEP?
Uprawnienia budowlane elektryczne umożliwiają wykonywanie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w zakresie kierowania robotami budowlanymi lub projektowania sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych. Osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia budowlane elektryczne, może pełnić zatem funkcję kierownika budowy lub robót, projektanta, inspektora nadzoru inwestorskiego a także sprawować kontrolę techniczną utrzymania obiektów budowlanych, zgodnie ze specjalnością swoich uprawnień budowlanych.
Uprawnienia budowlane elektryczne mogą zostać wydane do projektowania lub kierowania robotami budowlanymi, oddzielnie lub łącznie. Komisje nadają uprawnienia w zakresie bez ograniczeń, lub ograniczonym, co warunkuje później jakie czynności można na ich podstawie wykonywać.
Uprawnienia SEP to uprawnienia kwalifikacyjne umożliwiające samodzielne wykonywanie określonych czynności w zakresie eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci energetycznych oraz dozoru nad tymi pracami. Uprawnienia te nazywane są świadectwami kwalifikacyjnymi.
Świadectwo kwalifikacji w zakresie eksploatacji obejmuje prace w zakresie obsługi, konserwacji, montażu i remontów oraz kontrolno-pomiarowe. Uprawnienia w zakresie dozoru umożliwiają kierowanie wykonywaniem czynności eksploatacyjnych oraz nadzoru nad eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci.
Świadectwa kwalifikacyjne wydawane są zasadniczo na trzy grupy urządzeń:
elektroenergetyczna
cieplna
gazowa
Uprawnienia budowlane elektryczne a uprawnienia SEP – jakie wymagania należy spełnić
Aby uzyskać uprawnienia budowlane elektryczne należy posiadać odpowiednie wykształcenie. Dla uprawnień elektrycznych w ograniczonym zakresie minimum to wykształcenie średnie techniczne lub dyplom mistrza. Natomiast dla uprawnień nieograniczonych potrzebne będzie już ukończenie studiów I lub II stopnia na odpowiednim kierunku.
Następnie wymagane jest odbycie odpowiedniej praktyki zawodowej przy projektowaniu lub na terenie budowy, której okres może wynosić od 1,5 roku do nawet 4 lat.
Ostatnim etapem do uzyskania uprawnień budowlanych w specjalności instalacyjnej elektrycznej jest zdanie egzaminu sprawdzającego wiedzę teoretyczną i praktyczną.
Aby uzyskać uprawnienia elektryczne SEP czyli świadectwo kwalifikacyjne, nie potrzeba spełniać żadnych wymagań odnośnie wykształcenia czy posiadanego doświadczenia lub praktyki zawodowej. Jedynym warunkiem jest zaliczenie odpowiedniego do rodzaju uprawnień egzaminu zawodowego.
Podsumowanie i wnioski
Pomiędzy uprawnieniami budowlanymi elektrycznymi oraz uprawnieniami SEP istnieją bardzo duże różnice, które zdecydowanie nie pozwalają używać tych terminów zamiennie. Różnią się przede wszystkim zakresy tych uprawnień oraz czynności jakich wykonywanie umożliwiają. Uprawnienia budowlane związane są przede wszystkim z projektowaniem i budową sieci i urządzeń energetycznych, natomiast uprawnienia SEP dotyczą eksploatacji i dozoru.
Posiadanie uprawnień SEP nic nie daje przy ubiegani się o nadanie uprawnień budowlanych w specjalności instalacyjnej elektrycznie. Podobnie osoba posiadająca uprawnienia budowlane elektrycznie, chcąc wykonywać określone prace w dziedzinie eksploatacji i dozoru, nadal będzie musiała dodatkowo ubiegać się o odpowiednie świadectwo kwalifikacji ( uprawnienia SEP).
Różnice pomiędzy uprawnieniami budowlanymi elektrycznymi a uprawnieniami elektrycznymi SEP
uprawnienia budowlane elektryczne
uprawnienia elektryczne SEP
podstawa prawna
ustawa Prawo budowlane oraz rozporządzenie w sprawie przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie
rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń instalacji i sieci
kto nadaje
okręgowe komisje kwalifikacyjne PIIB
komisje kwalifikacyjne SEP
zakres
projektowanie, wykonywanie i kontrola techniczna umożliwiają projektowanie, kierowanie i sprawowanie kontroli technicznej przy sieciach, instalacjach i urządzeniach elektrycznych i elektroenergetycznych – pozwalają na wykonywanie samodzielnych funkcji technicznych w tych dziedzinach
eksploatacja i dozór umożliwiają wykonywanie określonych czynności w zakresie eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci energetycznych oraz dozoru nad tymi pracami.
Wykształcenie wymagane do zdobycia poszczególnych specjalności uprawnień budowlanych to temat budzący wiele wątpliwości wśród osób planujących swoją karierę zawodową. Obowiązujące przypisy teoretyczne wskazują jednoznacznie wymagane kierunki odpowiednie lub pokrewne. Natomiast nadal w wielu przypadkach pojawiają się problemy interpretacyjne. W niniejszym artykule postaramy się odpowiedzieć na pytanie czy osoba, która posiada uprawnienia budowlane w zakresie odpowiednim lub pokrewnym jedynie na drugim kierunku studiów, może ubiegać się o uprawnienia budowlane.
Uprawnienia budowlane gdy jedynie kierunek studiów II stopnia jest odpowiedni
Obecnie obowiązujący dwustopniowy system kształcenia na studiach wyższych pozwala studentom na dużą dowolność w wyborze ścieżki kształcenia. Jedną z jego zalet jest możliwość wyboru kierunku studiów na poszczególnych stopniach kształcenia. Tak więc studenci mogą rozpocząć naukę na jednym z kierunków podczas studiów I stopnia, a następnie kontynuować ją na studiach II stopnia, ale już na innym kierunku.
Tutaj dosyć często pojawia się wśród osób ubiegających się o uprawnienia budowlane następująca wątpliwość. Co w przypadku gdy ukończyli studia II stopnia na odpowiednim lub pokrewnym kierunku określonym w rozporządzeniu, ale ich kierunek studiów I stopnia nie odpowiada już tym wymaganiom?
Przykłady
Osoba, która ukończyła studia I stopnia na kierunku logistyka, oraz studia II stopnia na kierunku inżynieria środowiska ubiega się o uprawnienia nieograniczone w specjalności instalacyjnej sanitarnej. Kierunek inżynieria środowiska jest odpowiedni dla tych uprawnień, ale transport już nie.
Kandydat ukończył studia I stopnia na kierunku zarządzanie i inżynieria produkcji, natomiast planuje kontynuować naukę na studiach II stopnia na kierunku elektrotechnika. W przyszłości zamierza ubiegać się o uprawnienia budowlane w specjalności instalacyjnej elektrycznej bez ograniczeń. Kierunek studiów drugiego stopnia będzie więc spełniał wymagania, natomiast ten ze studiów pierwszego stopnia już nie.
Czy można ubiegać się o uprawnienia w takim wypadku?
Ustawa Prawo budowlane w artykule 14 określa wymagania jakie musi spełnić kandydat ubiegający się o uprawnienia budowlane. I tak dla uprawnień projektowych:
oraz wykonawczych:
Z zapisów Ustawy wynika więc jednoznacznie, iż w tym wypadku brane jest pod uwagę wykształcenie uzyskane jedynie na studiach II stopnia. Studia I stopnia, są pomijane.
Nie oznacza to jednak, że istnie tutaj pełna dowolność. W praktyce bowiem aby takie wykształcenie zostało uznane, należy spełnić kilka dodatkowych warunków:
ukończenie studiów pierwszego stopnia powinno wiązać się z uzyskaniem tytułu inżyniera;
studia pierwszego stopnia powinny odbywać się na uczelni technicznej;
ukończenie studiów stopnia drugiego powinno wiązać się z uzyskaniem tytułu magister inżynier na kierunku odpowiednim lub pokrewnym dla danej specjalności uprawnień;
Dodatkowe ograniczenie dla praktyki zawodowej
W wypadku gdy ubiegając się o uprawnienia budowlane kierunek studiów I stopnia, nie będzie odpowiadał wymaganiom rozporządzenia, praktykę zawodową możemy rozpocząć dopiero po ukończeniu studiów II stopnia na odpowiednim kierunku. Czyli po uzyskaniu odpowiedniego wykształcenia.
Natomiast osoba, która studiowałaby od początku studiów na właściwym kierunku, taką praktykę może rozpocząć już po ukończeniu trzeciego roku. Warto pamiętać o tym ograniczeniu.
Wyjątek dla osób ubiegających się o uprawnienia budowlane w IARP
Powyżej opisana zasada nie obowiązuje niestety w przypadku osób ubiegających się o nadanie uprawnień w specjalności architektonicznej. Według interpretacji IARP uzyskanie uprawnień architektonicznych do projektowania bez ograniczeń jest możliwe jedynie po ukończeniu studiów I i II stopnia na kierunku architektura lub architektura i urbanistyka.
Tak więc w tym wypadku najwięcej tracą na tym osoby z tytułem inżyniera kierunku budownictwo, które kontynuowały naukę na kierunku architektura, na studiach drugiego stopnia.
Pod dużym znakiem zapytania stoi przeprowadzenie egzaminów na uprawnienia budowlane oraz architektoniczne w sesji wiosna oraz lato 2021, w pierwotnie zaplanowanych terminach. Powodem jest oczywiście panująca już od roku pandemia koronawirusa. W ostatnich dniach Ministerstwo Zdrowia informuje o bardzo dużej liczbie zakażeń oraz rekordowych statystykach zgonów, które dotyczą także wielu osób ze środowiska inżynierów i architektów. Główna strona www izby architektów IARP wygląda dziś przerażająco.
Najbliższy termin egzaminu na uprawnienia budowlane w sesji WIOSNA 2021 zaplanowano na 28 maja 2021 rok. Zgodnie z par. 10 regulaminu postępowania kwalifikacyjnego, najpóźniej na miesiąc przez przewidywanym terminem egzaminu, przewodniczący okręgowej komisji kwalifikacyjnej ma obowiązek zawiadomić kandydata o ustalonym terminie egzaminu. Pozostało już więc niewiele czasu na podjęcie decyzji. W przypadku odwołanej sesji egzaminacyjnej z dnia 4 grudnia 2020, decyzja o odwołaniu egzaminu zapadła 29 października 2020. Tak więc niewiele ponad miesiąc przed jego terminem.
Obowiązujące przepisy co prawda pozwalają na organizowanie zgromadzeń, m.in. w celach przeprowadzania egzaminów zawodowych i na tej zasadzie przeprowadzono egzaminy w lutym 2021. Natomiast teraz sytuacja wydaje się znacznie poważniejsza. Jaką decyzję podejmie PIIB dowiemy się prawdopodobnie już w najbliższych dniach.
W przypadku egzaminu na uprawnienia architektoniczne w IARP, termin zaplanowano na 11.06.2021. Tak więc czas na podjęcie decyzji jest teoretycznie dłuższy o blisko dwa tygodnie.
Jeżeli są osoby, które otrzymały już powiadomienia o dopuszczeniu do egzaminu w najniższej sesji, prosimy o informację w komentarzach, której izby to dotyczy.
Wiele osób zastanawia się gdzie złożyć wniosek o uprawnienia budowlane. Czy wybrać komisje kwalifikacyjną ze względu na miejsce zamieszkania, zameldowania a może czasowego pobytu. Co w przypadku stałego zamieszkania za granicą? Postaramy się w tym artykule rozwiać wszystkie te wątpliwości.
Gdzie złożyć wniosek o uprawnienia budowlane – ogólna zasada
Postępowanie kwalifikacyjne w sprawie nadawania uprawnień budowlanych prowadzone jest według przepisów Kodeksu Postępowania Administracyjnego. Zgodnie z ogólną zasadą wniosek o uprawnienia budowlane należy złożyć zgodnie z miejscem zamieszkania kandydata, który o te uprawnienia się ubiega. Jest to tzw. zasada właściwości miejscowej komisji kwalifikacyjnej określona w artykule 21 KPA. Okręgowa komisja kwalifikacyjna powinna w momencie otrzymania wniosku zbadać na jego podstawie czy jest właściwa do prowadzenia postępowania.
Jeżeli nie jest możliwe ustalenie miejsca zamieszkania, miejsce złożenia wniosku ustala się według miejsca aktualnego pobytu na terenie kraju.
Jeżeli natomiast nie jest możliwe ustalenie aktualnego miejsca zamieszkania, ani pobytu, właściwość miejscową ustala się według ostatniego miejsca zamieszkania lub pobytu w kraju.
Ostateczna decyzja o ustaleniu właściwości miejscowej należy do okręgowej komisji kwalifikacyjnej, do której wniosek wpłynął. Jeżeli komisja uzna, że jest właściwa wniosek jest dalej przez nią procedowany. W przeciwnym wypadku przekazuje złożony przez kandydata wniosek, do innej właściwej komisji kwalifikacyjnej. Dzieje się to już bez udziału kandydata, więc nie warto się martwić w przypadku sytuacji wątpliwej.
Wniosek o uprawnienia budowlane a zamieszkanie za granicą
W przypadku osoby, która nie posiada stałego miejsca zamieszkania ani pobytu na terenie Polski, odpowiednią komisję kwalifikacyjną ustala się na podstawie art. 21 KPA, w oparciu o ostatnie znane miejsce zamieszkania lub pobytu na terenie kraju.
Jeżeli nie jest możliwe ustalenie ostatniego miejsca zamieszkania lub pobytu w kraju, postępowanie kwalifikacyjne będzie prowadziła komisja, w której złożono wniosek o nadanie uprawnień budowlanych. Tak więc w tym wypadku wybór komisji, to indywidualna decyzja kandydata ubiegającego się o uprawnienia budowlane.
Porada praktyczna
Obecnie komisje kwalifikacyjne w większości przypadków przyjmują wnioski o nadanie uprawnień budowlanych bez względu na miejsce zamieszkania kandydata. Dzieje się tak dlatego, że każda z nich jest zainteresowana jak największą liczbą nowych członków, którzy z kolei będą w przyszłości opłacali składki członkowskie. Część tej opłaty tzw. składka na okręgową izbę trafia bowiem co roku do kasy izby, która wniosek rozpatrywała i uprawnienia budowlane nadała.
Tak więc na pytanie gdzie złożyć wniosek o uprawnienia budowlane odpowiadamy – złóż tam gdzie jest Ci wygodniej. Nawet jeśli okręgowa komisja uzna, że jest niewłaściwa to automatycznie przekaże Twój wniosek do tej odpowiedniej.
W dzisiejszych czasach wszystkie kolejne formalności związane z pobieraniem zaświadczeń i wymaganych dokumentów oraz kontakty z izbą mogą odbywać się w formie elektronicznej z dowolnego miejsca. Fakt przynależności do konkretnej izby traci więc na znaczeniu.
Wniosek o dopuszczenie do ponownego egzaminu na uprawnienia budowlane to dokument niezbędny, aby kolejny raz wziąć udział w egzaminie pisemnym lub ustnym.
Wniosek o dopuszczenie do egzaminu wypełniają osoby, które wcześniej:
nie zaliczyły egzaminu na uprawnienia budowlane, lub
nie przystąpiły do egzaminu na uprawnienia budowlane w wyznaczonym terminie;
Co zawiera wniosek o ponowny egzamin na uprawnienia budowlane?
We wniosku należy podać niezbędne dane osobowe i adresowe składającego. Warto również pamiętać o podaniu numeru telefonu co znacznie ułatwi kontakt, w wypadku konieczności dodatkowych wyjaśnień.
Kolejną wymaganą informacją jest poinformowanie o jaki rodzaj, zakres i specjalność uprawnień budowlanych się ubiegamy. Należy również poinformować komisję czy przystępujemy ponownie do egzaminu pisemnego czy ustnego.
W przypadku wcześniejszego niezaliczenia egzaminu, warto również podać numer uzyskanej odmownej decyzji od nadaniu uprawnień budowlanych.
Miejsce i termin składania wniosku o ponowny egzamin
Wniosek o ponowny egzamin należy złożyć w okręgowej komisji kwalifikacyjnej PIIB, w której pierwotnie przystąpiono do egzaminu, lub w której złożono dokumenty kwalifikacyjne. Termin złożenia wniosku to zwykle 60 dni przed najbliższym egzaminem. Warto jednak sprawdzić termin na stronie swojej izby inżynierów, gdyż niekiedy terminy mogą się różnić.
Wiele izb okręgowych wymaga przed złożeniem wniosku uprzedniego zarejestrowania się w elektronicznym systemie kandydatów na uprawnienia budowlane.
Należy pamiętać, iż zgodnie z regulaminem postępowania kwalifikacyjnego kandydat, który uzyskał wynik negatywny z egzaminu, może ponownie do niego przystąpić, nie wcześniej niż po upływie 3 miesięcy.
Osoby, które nie zaliczyły egzaminu ustnego, mogą ponownie przystąpić jedynie do tej części egzaminu. Zwracamy jednak uwagę, iż zgodnie z art. 12 ust. 4i Ustawy Prawo budowlane, pozytywny wynik egzaminu pisemnego będzie ważny w okresie 3 lat od jego uzyskania. Osoby, które w tym czasie ponownie nie przystąpią do egzaminu ustnego, będą zmuszone o ponowne przystąpienie do całego zakresu egzaminu na uprawnienia budowlane.
Wniosek o ponowny egzamin – opłaty
Samo złożenie wniosku o ponowny egzamin na uprawnienia budowlane nie wiąże się z żadnymi opłatami. Zdający natomiast zobowiązani są opłacić koszt przeprowadzenia egzaminu, co najmniej na 14 dni przed zaplanowanym jego terminem. Osoby planujące przystąpić jedynie do części ustnej, ponoszą opłaty w mniejszym zakresie.
Osoby, które nie przystąpiły do egzaminów we wcześniejszym terminie, a ich nieobecność została usprawniona przez komisję kwalifikacyjną, mogą ubiegać się o udział w egzaminie w ramach pierwotnie poniesionej opłaty.
Wzór wniosku o ponowny egzamin na uprawnienia budowlane
Nie ma obowiązku korzystania z wzoru wniosku udostępnionego przez komisję kwalifikacyjną PIIB. Jednak jest to zalecane ze względu na uproszczenie procedur. Osoby korzystające z własnych wniosków, będą zmuszone dodatkowo wypełnić klauzulę informacja RODO.
Statystyki dotyczące XXXVI sesji egzaminacyjnej na uprawnienia budowlane w PIIB. Sesja ze względu na ograniczenia związane z epidemią koronawirusa w 2020 roku została odwołana. Ostatecznie egzaminy pisemne udało się przeprowadzić dopiero 26 lutego 2021 roku. Następnie osoby z pozytywnym wynikiem zostały dopuszczone do egzaminów ustnych, które przeprowadzano przez blisko miesiąc.
Egzaminy pisemne i ustne zostały przeprowadzone w ścisłym reżimie sanitarnym, według wytycznych GIS oraz zaleceń przygotowanych przez Krajową Komisję Kwalifikacyjną PIIB. Egzamin testowy przeprowadzono w dwóch turach. Osoby ubiegające się o uprawnienia w specjalności konstrukcyjno-budowlane przystąpiły do testu o godz. 9.00, a kandydaci z pozostałych specjalności zdawali o godz. 14.00.
Egzamin JESIEŃ 2020 – statystyki i zdawalność
Do egzaminu testowego na uprawnienia budowlane w sesji JESIEŃ 2020 przystąpiło 2701 kandydatów. W egzaminie ustnym udział wzięło natomiast 3127 osób. Taka duża dysproporcja, po części wynikała z faktu, iż dużo osób zrezygnowało z egzaminów ustnych w sesji WIOSNA 2020, która przypomnijmy także odbyła się z opóźnieniem dopiero we wrześniu.
Zdawalność na egzaminie testowym wyniosła 87,26%
Zdawalność egzaminu ustnego wyniosła 76,18%
Ogólnie średnia zdawalność egzaminu na uprawnienia budowlane we wszystkich okręgowych izbach inżynierów wyniosła więc 81,31%. Wynik ten jest zbliżony do statystyki zdawalności obserwowanych w latach wcześniejszych.
Ile osób uzyskało uprawnienia budowlane w sesji JESIEŃ 2020?
W XXXVI sesji egzaminacyjnej uprawnienia budowlane łącznie uzyskały 2382 osoby. Najbardziej popularna specjalność, czyli konstrukcyjno-budowlana powiększyła się o 1149 osób. Natomiast najmniejszym zainteresowaniem cieszyła się specjalności inżynieryjna kolejowa SRK, gdzie uprawnienia uzyskało zaledwie 19 osób.
W jakich izbach wydano najwięcej nowych uprawnień budowlanych?
Największą popularnością wśród zdających cieszyła się Mazowiecka OIIB gdzie nadano 354 nowe uprawnienia budowlane. Na kolejnych pozycjach pojawiły się Małopolska OIIB – 254 decyzję, Śląska OIIB 248 decyzji oraz Wielkopolska OIIB z 207 nowymi uprawnieniami.
Przypominamy, iż egzaminy na uprawnienia budowlane standardowo odbywają się dwa razy do roku, w terminach wyznaczonych przez Krajową Komisję Kwalifikacyjną PIIB. Liczba, zakres pytań i wymagana liczba poprawnych odpowiedzi są ustalane wg konkretnej specjalności i rodzaju uprawnień o jakie ubiega się wnioskodawca, na podstawie regulaminu przeprowadzania egzaminów.
Statystyki oraz zdawalność egzaminów na uprawnienia budowlane w latach wcześniejszych ( nawet do 2010 roku ) są dostępne w naszym serwisie: statystyki egzamin na uprawnienia PIIB
